Post by Vahid Beygi, PhD

در دنیای سازمانی یک توهم خطرناک وجود دارد: بازرسی توسط چند نفر و تعدد تاییدیه‌ها، تضمین‌کننده کیفیت است! برخی سازمان‌ها تصور می‌کنند وقتی یک سند یا درخواست خرید از زیر دست ۵ مدیر مختلف عبور کند، احتمال خطا به صفر می‌رسد. اما واقعیت چیز دیگری است: وقتی مسئولیتِ پیدا کردن یک نقص بین چند نفر تقسیم شود، در واقع هیچ‌کس مسئول نهایی نیست. با افزایش تعداد امضاها، یک «چرخه معیوب اعتماد کاذب» شکل می‌گیرد که هوشیاری سازمان را به شدت کاهش می‌دهد: 📉 بازرس اول (تکیه به آینده): دقت خود را پایین می‌آورد و دکمه‌ی «Approve» را می‌زند، با این فرض ذهنی که: “اگر چیزی از دست من در برود، نفر دوم حتماً آن را می‌گیرد.” 📉 بازرس دوم (تکیه به گذشته): او هم بدون بررسی عمیق تایید می‌کند، با این فرض که: “اگر این سند ایراد داشت، نفر اول حتماً آن را جدا کرده بود، پس همه‌چیز درست است!” 🔥 نتیجه‌ی فاجعه‌بار: علم و تجربه ثابت کرده است که احتمال عبور خطا از فیلتر دو یا چند بازرس که ناخودآگاه به هم تکیه کرده‌اند، بسیار بیشتر از یک بازرس واحد است که می‌داند «تنها سپر دفاعی» و «مسئول نهایی»، فقط و فقط خودِ اوست. این همان دلیلی است که با وجود هفت خوان تاییدیه‌ها (مدیر واحد، مالی، تدارکات و CFO و ...)، همچنان شاهد پرداخت‌های تکراری، دور زدن کنترل‌ها یا واریز به تامین‌کننده جعلی هستیم. تعدد امضاها ریسک را کم نمی‌کند، بلکه فقط باعث پخش شدن مسئولیت و ایجاد «توهم کنترل» می‌شود.