Post by RIVM National Institute for Public Health and the Environment

Waarom vervangen we stikstofberekeningen niet volledig door metingen? Door uitstoot van verkeer, industrie en landbouw komen stikstofverbindingen zoals stikstofoxiden en ammoniak in de lucht. Deze stoffen verspreiden zich met de wind en slaan uiteindelijk neer op de grond. Dit proces heet droge stikstofdepositie. Op een aantal locaties meten we de droge depositie van ammoniak met COTAG-meetmasten (COnditional Time-Averaged Gradient). Maar de totale hoeveelheid stikstofdepositie in Nederland brengen we in kaart met het OPS-model. Het is praktisch en financieel niet haalbaar om in natuurgebieden in heel Nederland te meten. Dat zou nodig zijn omdat de depositie sterk kan verschillen per locatie. Toch breiden we het COTAG-meetnet nu uit, om met meer metingen meer inzicht te krijgen in stikstofdepositie. Meten voor beter inzicht in natuur 🔬 Het COTAG-meetnet meet de droge depositie van ammoniak in natuurgebieden. Met deze data krijgen we beter inzicht in stikstofdepositie. Wetenschappelijk medewerker Myrthe Brouwer speelt daarin een belangrijke rol: van locatiekeuze tot samenwerking met natuurbeheerders en het plaatsen van meetmasten. Myrthe: “De meetmast meet op twee hoogtes ammoniak en dat combineren we met gegevens over luchtwervelingen. Zo kunnen we de depositie berekenen.” Die inzichten zijn belangrijk voor beleid én natuurbeheer. Samenwerking met natuurbeheerders 🌿 Een geschikte locatie vinden is niet eenvoudig. Meetmasten moeten op een open plek staan, zonder ammoniak uitstotende bronnen in de buurt. Daarom werken we intensief samen met terreineigenaren en natuurbeheerders. Myrthe: “Terreineigenaren zien het belang in, maar zijn soms in het begin terughoudend. Begrijpelijk, want een mast van zeven meter heeft impact op een natuurgebied. Daarom zijn de masten groen van kleur zodat ze minder opvallen in het landschap. Het kan voorkomen dat de plek die in eerste instantie geschikt leek op satellietbeelden, dat in praktijk toch niet is. Bijvoorbeeld omdat de plek drassig is, of een broedgebied voor vogels. In dat geval zoeken we samen met de terreineigenaar naar een andere plek in de buurt.” Veilig en duurzaam werken ⚙️ De nieuwe masten zijn doorontwikkeld met oog voor veiligheid en duurzaamheid. Zo krijgen ze een liftsysteem, waardoor veldmedewerkers niet meer hoeven te klimmen. Kunststof meetkasten maken de meetapparatuur beter bestand tegen weersinvloeden. Waarom het tijd kost ⏳ Het plaatsen van een meetmast vraagt om afstemming met veel partijen: van vergunningenverlener tot netbeheerder en grondeigenaren. Dat kan jaren duren. In 2025 zijn er daarom geen nieuwe masten geplaatst, maar voor 2026 verwachten we wel uitbreiding op nieuwe locaties. Myrthe: “Soms is het frustrerend als processen langzaam gaan. Maar goede afstemming met alle betrokken partijen is belangrijk. Dus als het lukt om weer een nieuwe mast te plaatsen dan geeft me dat veel voldoening.” #Stikstofdepositie #Natuurbeheer #DataEnMeten #Samenwerking