Post by RIVM National Institute for Public Health and the Environment

Hoe zorg je ervoor dat mensen tijdens hitte ook aan een ander denken? Wij onderzoeken niet alleen de risico’s van extreme hitte, maar ook hoe we elkaar beter kunnen beschermen. Rosanne Fikke vertelt hoe het onderzoek naar het Nationaal Hitteplan onze communicatie én gedrag verandert.  Aanleiding voor het onderzoek 🕵️‍♂️ Het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport vroeg het RIVM eind 2023 om het Nationaal Hitteplan uitgebreid te emvalueren. “Het Nationaal Hitteplan bestaat al sinds 2007, maar was nog nooit echt onder de loep genomen”, vertelt Rosanne. Door klimaatverandering wordt hitte een steeds groter risico voor kwetsbare groepen. Daarom onderzochten Rosanne en collega Liesbeth Claassen hoe de communicatieboodschap het beste overkomt. De kracht van ‘Zorg voor elkaar’ 🤝 Een opvallend inzicht uit het onderzoek? De boodschap ‘zorg voor elkaar’ zet mensen daadwerkelijk aan tot actie. Rosanne: “We zagen dat juist mensen zonder vaste zorgtaak meer geneigd zijn om tijdens hitte extra op hun omgeving te letten. Dat is precies wat we wilden bereiken: dat het Nationaal Hitteplan een reminder is om ook even bij je opa of buurvrouw aan te bellen.” Concrete en inclusieve communicatie 📢    Op basis van de onderzoeksresultaten is de infographic flink aangepast. “We zijn van ‘voorkom gezondheidsproblemen’ gegaan naar ‘zorg voor elkaar’. De adviezen zijn concreter, en de afbeeldingen laten nu echt gewenst gedrag zien: bijvoorbeeld iemand die een glas water inschenkt voor een ander.” Er is meer aandacht voor diversiteit in de visuals, zodat meer mensen zich aangesproken voelen. Voor wie doen we dit? 🎯 Het onderzoek en de infographics zijn in eerste instantie bedoeld voor zorgprofessionals, onderzoekers en beleidsmakers. Maar uiteindelijk willen we de hele samenleving bereiken, zodat iedereen weet wat te doen tijdens extreme hitte. “Gedrag is een belangrijke pijler in risicocommunicatie”, benadrukt Rosanne. Persoonlijke motivatie 💡 Rosanne vindt het belangrijk om met kennis over gedrag en risicocommunicatie bij te dragen aan de gezondheid van mensen in Nederland. "Het Nationaal Hitteplan biedt een mooie kans om dat concreet te maken.” Rosanne is vooral trots dat de infographic direct bijdraagt aan meer intentie om anderen te helpen bij hitte. “Het is mooi dat we onze bevindingen meteen kunnen toepassen in nieuw communicatiemateriaal, zoals de infographic voor code oranje.”    Hoe nu verder? 🔄 Het onderzoek naar de communicatieboodschap van het Nationaal Hitteplan is een doorlopend proces. Rosanne: “We blijven leren en verbeteren. De infographic voor code rood zit al in de eindfase. Zo zorgen we dat Nederland steeds beter voorbereid is op extreme hitte.” “Het Nationaal Hitteplan laat zien dat risicocommunicatie niet alleen over kennis gaat, maar vooral over gedrag en zorg voor elkaar. Dat maakt het werk bij het RIVM extra waardevol.” #Hitteplan #ZorgVoorElkaar #RIVM