Post by Lianne Mulder, PhD

Drie jaar geleden, in juli 2023, was ik samen met Jan Mustafa, Suzanne Fikrat-Wevers, PhD en Hassnae Boubrik, MSc te gast bij Jeanet van der Laan, toen Tweede Kamerlid bij D66, om het te hebben over de systematische kansenongelijkheid in de selectie voor o.a. Geneeskunde. Jan Mustafa deed daar zijn indrukwekkende verhaal, niet alleen over zijn vlucht uit Syrië maar ook over zijn strijd om Geneeskunde te kunnen gaan studeren, dat nu is opgetekend in een prachtig interview voor Vox (zie comments). Ik ben zó trots op hem! Niet alleen op het feit dat het hem is gelukt om uiteindelijk binnen te komen, maar vooral dat hij zijn strijd niet alleen voor zichzelf streed, maar ook voor alle andere kandidaten wiens weg naar de opleiding Geneeskunde niet bepaald over een rode loper is gegaan. We hebben meer mensen zoals Jan nodig in dit land - ook in de medische wereld. Uit het interview door Vincent Decates: "Want onderdeel van de selectieprocedure voor geneeskunde was destijds niet alleen een kennistoets – die Mustafa met gemak haalde. Er was ook een zogeheten situationele beoordelingstest die even zwaar meetelde, waarbij je vragen krijgt over specifieke situaties in het ziekenhuis. En precies daar ging het mis. Want de cultuur hier in Nederland is een stuk directer dan die in Syrië, daar kwam Mustafa al snel achter. ‘Het slaat nergens op’, vertelt hij. ‘Als je Nederlandse ouders hebt, is het dus veel makkelijker om die test te halen, zeker als die zelf ook in de medische wereld werken. Daarbij is er ook niet één juiste manier om te reageren. Mensen in de Achterhoek doen dingen al anders dan in de Randstad, of in Zuid-Limburg. Of stel je voor dat er een Koerdische patiënt in de spreekkamer zit en je als arts meteen heel direct bent, dat is ook niet de beste manier van iets over brengen.’ Hij vocht de selectieprocedure aan en zijn zaak kreeg landelijke bekendheid. Een kleine twee jaar nadat hij in Ter Apel binnenkwam, stond hij zelfs in de Tweede Kamer te pleiten dat de toelating voor studenten eerlijker moest worden. ‘Ik had er zelf niet zo veel aan op dat moment natuurlijk, maar ik hoopte vooral dat het de kansen voor anderen in eenzelfde situatie zou verbeteren.’ Inmiddels hebben 3 van de 8 Geneeskundefaculteiten hun toelatingsprocedure veranderd naar loting, waaronder het Radboud - de plek waar Jan Mustafa eerst werd afgewezen en later gelukkig toch binnenkwam. We zijn er nog niet, maar er worden op allerlei plekken stappen gezet. En dat gebeurt alleen omdat allerlei mensen zich niet neerleggen bij de systematische kansenongelijkheid in de selectie. Meer diversiteit onder zorgverleners, op allerlei achtergrondkenmerken, is namelijk simpelweg essentieel voor betere, inclusievere, toegankelijkere zorg voor iedereen in ons superdiverse land. En ik ben studenten zoals Jan en Hassnae heel erg dankbaar dat ze zich hier al jarenlang voor inzetten, samen met mij en allemaal andere mensen. A luta continua!